Cyngor Bwrdeistref Sirol Pen-y-bont ar Ogwr,Y Swyddfeydd Dinesig, Stryd yr Angel, Pen-y-bont ar Ogwr, CF31 4WB

Ffôn: 01656 643643
Cyfnewid Testun:
18001 01656 643643
Fax: 01656 668126
Email: talktous@bridgend.gov.uk
Sign Video BSL Live

Oriau agor
Ddydd Llun i ddydd Iau 8.30am - 5.00pm
Ddydd Gwener 8.30am - 4.30pm

Sut i dodd o hyd i ni

Rheoli Plâu - Llygod

Sut maen nhw’n edrych?

 

Mouse

Mouse

Mae lliw llygoden y tŷ neu’r llygoden fach yn amrywio o frown golau i lwyd ac mae hyd ei chorff yn amrywio o 60 i 90mm, a gall y gynffon ychwanegu 100mm arall. Mae’r dom yn ddu a’r un siâp â gwialen, ac yn mesur 3-6mm. O ran eu potensial i atgynhyrchu, gall pâr o lygod a’u hepilion hwy eu hunain gael uchafswm o 2,000 o epilion mewn blwyddyn.

Ble maen nhw’n byw?

  • Mae llygoden y tŷ fel arfer yn byw dan do ac mae’n well ganddi leoliadau nythu sych. Caiff nythod eu hadeiladu ble bynnag y ceir mynediad at ffynhonnell bwyd dda
  • Mae llygod yn aml yn nythu mewn lle gwag o dan y llawr ac mewn atigau
  • Mae diamedr tyllau llygod fel arfer rhwng 20 a 30mm
  • Yn y nos y mae llygod yn brysur fel arfer ac maent yn aml i’w clywed yn rhedeg o gwmpas yn chwilio am fwyd
  • Gall llygod wasgu trwy fylchau mor fach â 5mm

Beth maen nhw’n ei fwyta?

Cynhyrchion grawnfwyd yw eu hoff fwydydd ond byddant yn bwyta bron unrhyw beth. Mae llygod yn baeddu bwyd â throeth a thom. Bydd llygod yn cnoi eu ffordd trwy bren i gyrraedd ffynonellau bwyd.

Pam eu bod yn bla?

  • Gall llygod gario clefydau y gellir eu trosglwyddo i bobl
  • Gallant faeddu a halogi bwydydd
  • Gallant achosi difrod trwy gnoi pren, ceblau a phibelli (os ydych yn amau bod pla o lygod yn eich tŷ dylech sicrhau bod o leiaf un synhwyrydd mwg wedi’i osod yn unol â chyfarwyddiadau’r gweithgynhyrchwr)

Beth yw’r arwyddion bod pla’n bresennol?

  • Tom – baw du siâp gwialen rhwng 3 a 6mm
  • Nythod – wedi’u gwneud o wlân a phapur fel arfer
  • Cnoi – dodrefn neu gynwysyddion/pecynnau bwyd

Beth allaf ei wneud i atal pla?

Hylendid

Mae hylendid gwael yn darparu amgylchedd delfrydol i lygod fyw a bridio ynddo. Dylech osgoi gadael bwyd wedi’i sarnu neu weddillion bwyd ar loriau, silffoedd, unedau neu wynebau gweithio.

Lle y bo’n bosib, cadwch fwyd mewn cynwysyddion sy’n gallu gwrthsefyll llygod.

Diogelu

Gall llygod wasgu trwy agoriadau bychain iawn (5mm). Maent yn aml yn cael mynediad i dai trwy frics aer, bylchau o amgylch pibelli nwy, dŵr a gwastraff, ceblau trydan neu o dan ddrysau nad ydynt yn ffitio’n dda iawn.

Dylai’r holl dyllau gael eu llenwi, dylai brics aer ac awyryddion gael eu gorchuddio â rhwyll fain. Mae angen rhoi sylw i dyllau uwchlaw lefel y llawr hefyd gan fod llygod yn gallu dringo i fyny wynebau garw. Cyflwynwch fesurau diogelu bob amser ar ôl i bla gael ei ddinistrio.

Sut allaf gael gwared ar lygod?

Mae’r Cyngor ar hyn o bryd yn darparu gwasanaeth rhad ac am ddim i drin llygod mewn adeiladau domestig. Efallai y bydd swyddogion rheoli plâu yn arolygu’r safle ac yn defnyddio abwyd gwenwynig mewn lleoliadau addas. Cysylltwch ag Adran Gwarchod y Cyhoedd ar 01656 643260.

Gallwch drin llygod eich hun gan ddefnyddio’r dulliau canlynol.

Trapio

Gall trapiau torri cefn hen-ffasiwn fod yn effeithiol. Gellir prynu’r trapiau o’r rhan fwyaf o siopau nwyddau metel a chanolfannau garddio. I gael y canlyniadau gorau, dylid defnyddio sawl trap. Dylid gosod y trapiau ar ongl sgwâr â’r wal y mae’r llygod yn rhedeg ar ei hyd.

Defnyddiwch rawnfwyd neu siocled fel abwyd. Gosodwch drapiau mewn mannau lle nad yw plant bach yn gallu mynd atynt.

  • Darllenwch y cyfarwyddiadau ar label y cynnyrch bob amser
  • Ailosodwch drapiau’n ddyddiol nes bod dim llygod yn cael eu lladd
  • Mantais trapio yw y gellir casglu’r llygod a’u gwaredu naill ai trwy eu llosgi, eu claddu neu eu rhoi i lawr y toiled

Gwenwynau

Mae sawl math o wenwyn llygod ar gael o siopau nwyddau metel a chanolfannau garddio a’r rheiny’n rhoi canlyniadau gwych os cânt eu defnyddio’n gywir. Mae’n rhaid dilyn cyfarwyddiadau’r gweithgynhyrchwr er mwyn eu defnyddio’n ddiogel.

  • Wrth osod gwenwyn, sicrhewch nad oes plant nac anifeiliaid anwes yn gallu cyrraedd yr abwyd
  • Mae’n rhaid gwaredu’r holl wenwyn ar ddiwedd y driniaeth a’i losgi neu’i gladdu

I gael rhagor o wybodaeth neu i roi gwybod i’r cyngor am bla, cysylltwch â ni ar (01656) 643643 neu talktous@bridgend.gov.uk

Last Updated: 27/02/2017
Level A conformance icon, W3C-WAI Web Content Accessibility Guidelines 1.0 Valid XHTML 1.0 Transitional Valid CSS! Link to Gov.uk - public services all in one place National Assembly for Wales Browsealoud