Cyngor Bwrdeistref Sirol Pen-y-bont ar Ogwr,Y Swyddfeydd Dinesig, Stryd yr Angel, Pen-y-bont ar Ogwr, CF31 4WB

Ffôn: 01656 643643
Cyfnewid Testun:
18001 01656 643643
Fax: 01656 668126
Email: talktous@bridgend.gov.uk
Sign Video BSL Live

Oriau agor
Ddydd Llun i ddydd Iau 8.30am - 5.00pm
Ddydd Gwener 8.30am - 4.30pm

Sut i dodd o hyd i ni

Rheoli Plâu - Adar

Gull

Pigeon

Gwylan

Colomen

Sut maen nhw’n edrych?

Y ddau brif aderyn y gellir eu disgrifio fel plâu yw’r wylan a’r golomen. Mae sawl gwahanol fath o wylan ond ar y cyfan mae’n aderyn canolig neu fawr ag adenydd hir. Mae’n bennaf yn wyn â chefn llwyd neu ddu ac adenydd. Mae adar sydd heb gyrraedd eu llawn dwf yn frown brith. Mae gan wylanod guriad adenydd araf ac maent yn gleidio neu’n esgyn yn aml ar adenydd llonydd wrth hedfan. Mae’r golomen yn mesur tua 33cm o ran hyd ac yn pwyso 350g ar gyfartaledd. Gall ei phlu amrywio gryn dipyn, ond maent fel arfer yn llwydlas.

Ble maen nhw’n byw?

Mae gwylanod yn gyffredin yn y DU gyda phoblogaeth o ryw 180,000 o barau bridio. Mae gwylanod i’w cael fel arfer mewn ardaloedd arfordirol ond yn ddiweddar maent wedi dechrau ymfudo’n bellach i mewn i’r tir, yn enwedig yn ystod misoedd y gaeaf. Mae gwylanod i’w gweld yn aml yn chwilio am sborion ar safleoedd gwaredu gwastraff. Mae colomennod i’w cael ledled y byd, mae’r golomen wyllt neu’r golomen drefol yn aderyn sydd â chysylltiad agos â phobl ac mae’n olygfa gyffredin mewn ardaloedd trefol. Serch hynny, gellir ei gweld mewn ardaloedd mwy gwledig lle mae’n aml yn gysylltiedig â ffermydd.

Beth maen nhw’n ei fwyta?

Bydd gwylanod yn bwyta ystod eang o fwydydd ond mae problemau’n codi’n bennaf am ei bod yn arferol ganddynt chwilota am fwyd o finiau a chael eu bwydo gan y cyhoedd.
Mae colomennod fel arfer yn bwyta mewn heidiau ac am y rhan fwyaf o’r flwyddyn yn dibynnu ar fwyd a ollyngwyd a gweddillion bwyd mewn safleoedd bwyd a chael bara, darnau o gacen a grawn gan aelodau o’r cyhoedd.

Statws Pla

Mae gwylanod wedi cael eu cysylltu â throsglwyddo bacteria salmonela sy’n gallu achosi gwenwyn bwyd. Maent yn bwydo ar domennydd sbwriel ac yna’n clwydo ar, ac yn llygru cronfeydd dŵr a chyrff eraill mawr o ddŵr. Gallant ddifrodi eiddo trwy bigo deunyddiau ar y to sy’n arwain at broblemau gyda lleithder a gallant flocio gwteri a pheipiau landerau â deunyddiau nythu. Gall baeddu cerbydau ac adeiladau fod yn broblem am fod eu baw’n arwain at gyrydu. Pan fo’r gwylanod yn cael epilion maent yn dod yn ymosodol tuag at bobl ac mewn rhai achosion gall y sŵn y maent yn ei wneud arwain at gwynion oddi wrth aelodau o’r cyhoedd.

Mae cryn dipyn o’r difrod a achosir gan golomennod gwyllt yn deillio o sefyllfaoedd lle maent yn bla mewn adeiladau. Mae adeiladau, henebion a llwybrau troed yn aml yn cael eu baeddu yn yr ardaloedd lle mae’r adar yn clwydo. Mae hyn yn edrych yn hyll, ac fe all gael effaith ddinistriol oherwydd natur asidig y baw ac fe all wneud palmentydd yn llithrig gan greu perygl i gerddwyr. Gellir ystyried colomennod gwyllt hefyd yn drosglwyddwyr clefydau posib.

Rheoli

Nid yw Cyngor Bwrdeistref Sirol Pen-y-bont ar Ogwr yn gefnogol i ddinistrio gwylanod fel dull o’u rheoli. Mae profiad yn dangos mai’r ffordd orau o atal gwylanod rhag dod at eich eiddo yw cymryd y camau canlynol:

  • Gwaredu nythod

    Ar ddiwedd y tymor (mis Medi fel arfer) gwaredwch yr holl nythod a deunydd nythu o’ch adeilad.

  • Atal

    Gellir gwneud hyn trwy osod sbigynnau plastig yn yr ardaloedd nythu neu glwydo. Gall gwifrau neu rwydi fod yn effeithiol hefyd ond gallant fod yn hyll ar rannau amlwg o’r to. Gallwch naill ai wneud hyn eich hun neu dalu i gwmni rheoli plâu proffesiynol wneud y gwaith. Mae manylion cwmnïau lleol i’w cael yn yr Yellow Pages, a dylech ddefnyddio cwmni sy’n aelod o Gymdeithas Rheoli Plâu Prydain.

  • Dylai sbwriel gael ei storio mewn biniau â chaead arnynt

  • Dylid rhoi sbwriel allan ar ddiwrnod y casgliad

Caiff problemau gyda cholomennod eu creu pan fo ganddynt fynediad at fwyd rheolaidd; os tynnir ffynhonnell y bwyd i ffwrdd byddant fel arfer yn gadael yr ardal i chwilio am ffynhonnell bwyd arall. Y brif ffordd o ddiogelu adeilad rhag colomennod fyddai cyflwyno mesurau i’w selio. Gellir gwneud hyn gan ddefnyddio amrywiaeth o ddulliau a gall gael ei wneud gennych chi eich hun (mae mwy o wybodaeth ar gael oddi wrth y Gwasanaeth Ymgynghorol Rheoli Colomennod http://www.picasuk.com/) neu gallech dalu i gwmni rheoli plâu preifat wneud y gwaith.

 

Last Updated: 27/02/2017
Level A conformance icon, W3C-WAI Web Content Accessibility Guidelines 1.0 Valid XHTML 1.0 Transitional Valid CSS! Link to Gov.uk - public services all in one place National Assembly for Wales Browsealoud